Na Calico komt White Goblin Games met Cascadia. Een nieuw spel waarin je jouw ecosysteem ontwikkelt en wederom punten krijgt voor het leggen van tegels en de fiches die je op die tegels plaatst.

Aan het begin van het spel krijgt iedereen een begintegel van drie velden om zijn ecosysteem te starten. In jouw beurt kies je telkens één van de vier openliggende combinaties van leefgebiedtegel en dierfiche. De tegel leg je aan in jouw ecosysteem en het dierfiche plaats je daarna op een passend leefgebied in jouw ecosysteem. Op de leefgebiedtegels staat aangegeven welke dieren er kunnen wonen. Het aanbod van tegels met fiches wordt vervolgens aangevuld en de volgende speler mag nu kiezen.

Je kunt natuurfiches verdienen als je op bepaalde gebieden een dierfiche legt. Deze natuurfiches kun je later inleveren om het aanbod van de dierfiches (deels) te verversen of een andere combinatie te maken uit de openliggende leefgebiedtegels en dierfiches. Elk natuurfiche dat je aan het einde van het spel overhoudt, is een extra punt waard.

Aan het einde van het spel krijg je punten voor jouw grootste aaneengesloten gebied van elk landschapstype (bergen, bossen, prairies, draslanden en rivieren). Je verdient tevens een bonus als jouw gebied van een bepaald type groter is dan die van de tegenstander(s). De dieren geven je punten volgens de combinaties die afgebeeld zijn op de kaarten die bij de start van het spel gekozen zijn (bijvoorbeeld lange rijen vissen of individuele paartjes beren). Van elke diersoort zijn er vier verschillende kaarten, dus er zijn vele combinaties mogelijk om het spel vers te houden. Tevens is er een enkele kaart in het spel aanwezig met een veel eenvoudigere scoresysteem voor als je bijvoorbeeld met jonge kinderen wilt spelen.

~ Matthias, Martha & Yvette

Mandala had ik ooit al eens met Matthias uitgeprobeerd en recent stelde Yvette voor om dit spel eens te proberen. Aangezien ik me kon herinneren dat ik me prima vermaakt had, was ik zeker wel te porren voor een potje!

Tijdens het spel probeer je kaarten in jouw Kelk te verzamelen die je aan het eind van het spel punten opleveren. Dit doe je door bij te dragen aan de twee mandala's op het speelbord. Hoeveel punten een kleur waard is, hangt af van waar die kleur in jouw rivier ligt. Je krijgt pas kaarten in je Kelk als je die kleur al in je rivier hebt liggen. De eerste kaart die je van een kleur krijgt, gaat altijd op het eerste vrije veld in de rivier, de overige kaarten naar je Kelk. Hoe later je dus een kleur toevoegt aan de rivier, hoe meer punten elke kaart van die kleur in jouw Kelk waard is.

Aan het begin van het spel worden in het midden van elke mandala twee kaarten op de zogenaamde berg gelegd. In elke mandala mag elke kleur maar op één plek voorkomen, ofwel aan jouw kant, aan de kant van jouw tegenstander of op de berg. Dit wordt de kleurregel genoemd.

Je mag elke beurt één van drie opties kiezen. Je mag bijvoorbeeld een handkaart toevoegen aan de berg als die kleur al op de berg ligt of nog niet in de mandala voorkomt. Je kunt ook één of meerdere handkaarten van dezelfde kleur aan jouw kant van de mandala toevoegen, daarbij rekening houdend met de kleurregel. Komen deze opties je niet goed uit, dan kun je handkaarten van dezelfde kleur afleggen en evenveel nieuwe kaarten van de trekstapel trekken.

Zodra alle kleuren in een mandala voorkomen, wordt deze afgebroken. De speler met de meeste kaarten aan zijn kant, mag als eerste een kleur van de berg kiezen en alle kaarten van die kleur toevoegen aan zijn rivier en/of Kelk. Daarna kiest de andere speler een kleur en zo verder tot de berg leeg is. De overige kaarten worden afgelegd. Er worden twee nieuwe kaarten aan de berg toegevoegd om de mandala opnieuw te beginnen.

Als een speler zijn zesde kaart in de rivier legt, eindigt het spel. De spelers krijgen nu punten voor de kaarten uit hun Kelk. Elke kaart van een kleur is zoveel punten waard als het getal dat bij deze kaart in de rivier van de speler staat. Degene met de meeste punten is de winnaar.

~ Matthias, Martha & Yvette

Cloud City is een spel van dezelfde auteur als Berenpark, wat ik een erg leuk spel vind. Ik was dan ook erg nieuwsgierig of ik deze titel net zo leuk zou vinden...

Tijdens het spel bouwt elke speler aan zijn eigen wijk om de stad uit te breiden tot boven de wolken en de meeste stemmen van de gemeenteraad te krijgen.

Op jouw unieke starttegel plaats je aan het begin van het spel de afgebeelde gebouwen. Vervolgens leg je elke beurt één van je drie handtegels aan jouw stad en plaats daar ook de afgebeelde gebouwen op. Daarna mag je rechte wandelpaden aanleggen tussen twee gebouwen van dezelfde hoogte. Hoe langer het pad, hoe meer stemmen deze op het eind van het spel oplevert. Aan het einde van jouw beurt vul je je hand weer aan tot drie tegels door één van de open tegels of een tegel van de dichtte stapel te pakken.

Zodra iedereen een wijk van 3x3 gebouwd heeft, tel je alle stemmen op jouw aangelegde wandelpaden. Wie de meeste stemmen heeft verzameld, wint het spel. Er is ook een variant waarbij je middels het vervullen van één of meerdere doelen extra punten kunt verdienen of strafpunten kunt voorkomen.

~ Matthias, Martha & Yvette

Het originele Kingdomino werd een onverwacht grote hit. Het is zeer eenvoudig te leren en supersnel te spelen, waardoor het heel geschikt is voor beginnende spelers. Ook voor de meer ervaren spelers bleek er voldoende diepgang te zijn om hun aandacht vast te houden, waardoor het spel een grote doelgroep aansprak. Daarna volgde Queendomino waarin diverse nieuwe mechanismen werden toegepast op het Kingdomino systeem. Hierdoor kreeg het spel meer diepgang, maar voor sommige mensen verloor het daarbij ook de charme van het origineel. Nu is daar Kingdomino Origins dat zich precies tussen deze twee versies probeert te nestelen, maar is het daar ook in geslaagd?

Kingdomino Origins kent drie verschillende versies met oplopende moeilijkheidsgraad. In de ontdekkingsmodus speelt het bijna helemaal hetzelfde als het origineel. Je kiest elke beurt een tegel en plaatst deze zo aan jouw eerder gelegde tegels zodat het in ieder geval aan één kant grenst aan een tegel met hetzelfde terreinsoort of jouw starttegel. Daarmee probeer je grotere gebieden van dezelfde terreinsoort te maken met zoveel mogelijk vuursymbolen in het gebied. Elk aaneengeslotengebied van één terreinsoort levert je namelijk punten op gelijk aan het aantal terreinvakjes in het gebied vermenigvuldigd met het aantal vuursymbolen.

Het grote verschil met Kingdomino is echter dat de vuursymbolen niet alleen op de tegels staan, maar dat je ook vuurspuwende vulkanen kunt aanleggen die vuursymbolen kunnen toevoegen op tegels die je al eerder geplaatst hebt. Dit levert aan de ene kant een flexibilteit op in het spel, maar aan de andere kant levert de vulkaan zelf geen punten op en beperkt het de legmogelijkheden van volgende tegels.

In de totemmodus zorgt het vuurspuwen van jouw vulkanen voor nog meer dilemma's, want in deze modus wordt op elke tegel grondstoffen geplaatst volgens de symbolen die op de tegel staan. Deze grondstoffen leveren je aan het einde van het spel extra punten op en zelfs bonuspunten als je de meerderheid van een grondstof hebt. Deze grondstoffen kunnen echter niet tegen vuur en verdwijnen als je een vuursymbool van een vulkaan in dit vakje legt.

De derde, en meest uitgebreide, modus is de stammodus. In deze modus worden de grondstoffen ook gebruikt, maar krijg je er niet direct punten meer voor. Je betaalt ze nu om holbewoners aan te trekken die je bonuspunten geven voor de grondstoffen of andere holbewoners die om hen heen liggen. Ook voor holbewoners geldt dat ze niet vuurvast zijn en ze verdwijnen dan ook als een vulkaan een vuursymbool in hun vakje spuwt.

Dankzij de verschillende modussen kun je dus de de moeilijkheidsgraad aanpassen aan jouw ervaring en medespelers. Tevens zijn ze goed om het spel stapsgewijs te leren en de uitdaging steeds groter te maken.

~ Matthias, Martha & Yvette

Toen The Red Cathedral binnenkwam viel meteen op dat het vrij zwaar is voor het formaat. Na het bekijken van de foto's en het lezen van de beschrijving werd al snel duidelijk dat dit veel spel is in een klein doosje.

Centraal in dit spel is een marktbord waar de spelers grondstoffen kunnen verzamelen. Dit doe je door één van de dobbelstenen op dit bord evenveel stappen te verplaatsen als het aantal ogen op de dobbelsteen. Je krijgt dan de grondstoffen die afgebeeld zijn op het fiche waarnaast de dobbelsteen landt. Als er nog andere dobbelstenen op deze plek liggen, dan krijg je zelfs een veelvoud van deze grondstoffen. Daarnaast mag je de vaklieden activeren in het kwadrant waar jouw dobbelsteen landt. Deze vaklieden bieden verschillende acties aan die je verder vooruit helpen in het spel.

De verzamelde grondstoffen heb je nodig om secties van de kathedraal af te bouwen. Je moet zo'n sectie dan eerst claimen door één van jouw vlaggen erop te leggen. Dit claimen levert jou ook meteen een werktuigtegel op die je, tegen betaling, op één van de dobbelsteenvakjes van jouw speelbord kunt leggen. Vanaf dat moment krijg je hetgeen wat er op de werktuigtegel afgebeeld is als je die betreffende dobbelsteen verplaatst op de markt.

Om een geclaimde sectie af te kunnen bouwen, moet je alle benodigde grondstoffen naar de sectie transporteren. Zodra alle beschikbare grondstoffen op een sectie liggen, wordt deze afgebouwd en scoor je hiervoor punten en eventueel ook geld. Op afgebouwde secties kunnen vervolgens door iedereen ornamenten gebouwd worden, zoals deuren, ramen en torenspitsen. Als je deze inlegt met verschillende edelstenen, dan kun je daar veel punten mee verdienen.

Het spel eindigt zodra iemand zijn zesde sectie afbouwt en dan wordt de waarde van elke toren bepaald. Een toren is twee punten waard voor elke afgebouwde sectie en één punt voor elk ornament op de toren. Vervolgens wordt bepaald wie het meest heeft bijgedragen aan de bouw van elke toren. Afgebouwde secties en ornamenten tellen daarbij even zwaar. De speler die de grootste bijdrage heeft geleverd ontvangt de totale waarde van de toren in punten, de volgende speler de helft, etc. De speler met de meeste punten na evaluatie van alle torens, heeft de grootste indruk gemaakt op de tsaar en wint het spel.

~ Matthias, Martha & Yvette

Fantastic Factories is een spel dat je uitnodigt om robots, fabrieken, lopende banden en warenhuizen aan te leggen om een efficiënte productielijn te maken. Dit spreekt natuurlijk enorm tot de verbeelding, maar zijn de tandwielen in dit spel goed geölied en produceert het ook veel plezier?

Aan het begin van elke ronde kiezen de spelers een kaart uit het aanbod. Dit kan een gebouw zijn die je later kan bouwen of de eenmalige hulp zijn van ingehuurde specialist.

Daarna rolt iedereen zijn dobbelstenen (arbeiders) en zet deze in om kaarten, energie en metaal te verzamelen en om hun eerder gebouwde kaarten te activeren.

Lage dobbelstenen kun je inzetten om energie te genereren en hogere dobbelstenen om metaal te verkrijgen uit de mijn. Elke willekeurige dobbelsteen kun je inzetten om een extra kaart te krijgen. Je hebt al deze dingen ook nodig om nieuwe gebouwen te bouwen, want dan moet je de afgebeelde bouwkosten betalen. Dit is altijd een kaart met hetzelfde symbool als de te bouwen kaart en een combinatie van energie en metaal.

Een afgebouwd gebouw geeft een constant voordeel of kan geactiveerd worden met dobbelstenen en/of energie en metaal om een bepaald resultaat te krijgen. Zo kun je bijvoorbeeld energie omzetten in metaal en vice versa, extra dobbelstenen genereren en het belangrijkste: combinaties van energie/metaal/kaarten/dobbelstenen omzetten in goederen die punten waard zijn aan het einde van het spel.

Dit einde van het spel wordt ingeluid zodra iemand zijn 10e gebouw bouwt of 12e goed produceert. Dan wordt de huidige ronde uitgespeeld en volgt daarna nog één laatste ronde voor alle spelers. Dan telt iedereen de punten op zijn gebouwen en zijn goederen. De speler die het hoogste totaal bereikt, is de meest succesvolle fabrikant.

~ Matthias & Yvette

Een tijdje terug hebben we aandacht besteed aan Tapestry. In de tussentijd heeft dit spel maar liefst twee uitbreidingen gekregen: Plannen en Complotten en Kunst en Architectuur.

Plannen en Complotten voegt nieuwe beschavingstableaus, tapijtkaarten en ruimtetegels toe, die je kunt toevoegen aan de kaarten en tegels uit het basisspel. Je krijgt ook fiches die je op de sporen kun leggen zodat je een herinnering hebt welke bezienswaardigheden nog beschikbaar zijn.

Een nieuw onderdeel zijn de vijf bezienswaardigheidskaarten en bijbehorende bezienswaardigheden. Tijdens de voorbereiding krijgt elke speler één van deze kaarten en de mogelijkheid om tijdens het spel de bijbehorende bezienswaardigheid te bouwen, als hij voldoet aan de voorwaarden op de kaart.

Tenslotte zijn er nog beschavingsaanpassingen die zorgen voor een betere balans van het spel, ongeacht of je met de uitbreiding speelt.

Kunst en Architectuur geeft je nieuwe beschavingstableaus, tapijtkaarten, techkaarten en bezienswaardigheidskaarten, die je kunt toevoegen aan die uit het basisspel (en de eerste uitbreiding als je die ook hebt). Er zijn ook zes nieuwe hoofdstadstableaus die je ipv één van de oorspronkelijke tableaus kunt kiezen voor jouw hoofdstad.

Nieuw in deze uitbreiding is het vijfde ontwikkelingsspoor, het kunstspoor. Hiervoor krijg je een nieuwe wetenschapsdobbelsteen, waarop nu ook het kunstspoor gegooid kan worden, naast de vier sporen die er al waren. Je krijgt ook extra markeerstenen, meesterwerkkaarten en inspiratietegels, die je nodig hebt als je je ontwikkelt op het nieuwe spoor. Meesterwerkkaarten geven je extra inkomen en/of punten als je een inkomensronde doet. De inspiratietegels passen de beloningen aan die je tijdens je inkomensronde krijgt voor één van de vier inkomenssporen.

Ook deze uitbreiding geeft je beschavingsaanpassingen die je ongeacht welke uitbreidingen je al dan niet gebruikt kunt toepassen.

Onlangs hebben we De Avonturen van Robin Hood binnengekregen. Het prachtige speelmateriaal nodigde erg uit om het spel eens te proberen. Daarnaast hoeven er vooraf geen uitgebreide spelregels gelezen te worden, dus het lag al vrij snel bij ons op tafel.

Het spel start met het voorlezen van één blad waarin uitgelegd wordt hoe jouw karakter over het bord kan reizen door het plaatsen van zijn bewegingsfiguren en hoe je krachten kan sparen als je niet jouw langste bewegingsfiguur gebruikt. Daarna start je al met het introductiescenario in het boek waarin stapsgewijs duidelijk uitgelegd wordt wat er in het verhaal gebeurt, wat jij daar aan kan doen en hoe je dit ook meteen in de praktijk kan brengen.

Om niets van het verhaal en het scenario te verklappen, houden we de verdere beschrijving bewust kort. Wat we wel kunnen vertellen is dat tijdens het scenario de spelwereld verandert doordat je fiches uit het speelbord neemt en omgedraaid weer terugplaatst. Hierdoor ontstaan er voortdurend nieuwe karakters, gevaren en mogelijkheden.

Tevens is het belangrijk om te weten dat jouw karakter het beste in de schaduw kan blijven, maar dat de interessante en nuttige zaken vaak in het open zonlicht te vinden zijn. Het is dan ook onvermijdelijk dat je af en toe met een vijand in deze open gebieden moet vechten. Dit doe je door gekleurde blokjes uit een buidel te trekken totdat je het maximale aantal hebt getrokken en het gevecht verliest of totdat je een wit blokje trekt en zo het gevecht wint. Je kunt extra witte blokjes in de buidel krijgen door je krachten te sparen, hulp van karakters uit de spelwereld in te roepen of door nuttige dingen te vinden.

De beurtvolgorde tijdens het spel wordt bepaald door gekleurde houten schijven uit de buidel te trekken. Als je de schijf van een held trekt, dan mag deze zich verplaatsen, ontdekken, etc. Als je echter een rode schijf trekt, dan kunnen wachters karakters in hun gebied vangen, verliezen de burgers hoop en verliezen de spelers tijd. Dit kan allemaal als gevolg hebben dat de helden het scenario niet tijdig kunnen voltooien. De enige manier om te winnen is dan ook het behalen van het unieke doel van het scenario voordat de tijd verstreken is.

~ Matthias, Martha & Yvette

We hebben allemaal wel eens een versie van Pandemic gespeeld en we waren dus nieuwsgierig hoe Pandemic Hot Zone: Europa zou spelen.

De conclusie is dat Pandemic Hot Zone: Europa heel veel op standaard Pandemic lijkt. Vanwege de kleine wijzigingen en de populariteit van het originele spel, zullen we het daarom alleen hebben over de verschillen tussen deze spellen.

Pandemic Hot Zone: Europa heeft een kleinere landkaart en minder ziektes om te bestrijden. Je kunt een medicijn alleen in Genève ontdekken en hebt maar vier stadkaarten nodig om dit te doen. Ziektes kun je niet meer uitroeien en er worden drie epidemiekaarten gebruikt in elk spel.

Het doel is nog steeds om medicijnen te ontdekken voor elke ziekte voordat het te laat is, maar in Hot Zone Europa zal je vaak al binnen een half uurtje uitkomen bij dit punt. Het spel is dus door de stroomlijning wat korter en overzichtelijker dan het origineel. Pandemic Hot Zone: Europa bevat echter een variant met mutatiekaarten die zorgt voor een uitdagender spel waarbij de ziektes zich meer uniek ontwikkelen.

~ Matthias, Martha & Yvette

We hebben al heel veel Roll & Writes behandeld in deze column omdat deze lekker snel zijn en vaak ook solo of via een internetverbinding te spelen zijn in deze tijd van lockdowns. Matthias moet hierbij altijd een beetje overtuigd worden, omdat hij deze spellen vaak te weinig interactie vindt hebben. Toen hij zelf dus een Roll & Write spel voorstelde voor de column was dat wel verrassend. Toen we het onderwerp van het spel zagen, werd al snel duidelijk waarom. Het gaat namelijk om Dinosaur Island: Rawr 'n Write.

Tijdens dit spel kies je om beurten één van de gerolde dobbelstenen die je vervolgens op verschillende manieren gaat gebruiken. Ten eerste krijg je wat er op de dobbelsteen staat afgebeeld als je deze kiest. Dit kan DNA zijn, maar ook bijvoorbeeld beveiliging, wegen of een attractie. Wat je kiest, teken je meteen in in jouw park en/of noteer je in jouw voorraden. Als alle spelers twee dobbelstenen gekozen heeft, krijgt iedereen de grondstoffen op de overgebleven dobbelsteen. Je moet echter ook de dreiging op de overgebleven dobbelsteen op jouw vel noteren.

Vervolgens zet iedereen om beurten hun gekozen dobbelstenen in als arbeiders op het centrale bordje. Je kunt altijd een bezette plek kiezen, maar dan krijg je ook de dreiging op de dobbelsteen die al op die plek ligt. Op deze plekken kun je bijvoorbeeld attracties bouwen of jouw verzamelde DNA omzetten in heuse dino's. De gebouwen en dinosaurus verblijven teken je vervolgens in jouw park en probeer je te verbinden met wegen om een mooie route te maken voor de rondleidingen die je later gaat geven.

Als iedereen zijn dobbelstenen geplaatst heeft, begint de volgende ronde weer met het gooien, kiezen en toewijzen van de dobbelstenen. Zodra deze tweede ronde is afgelopen, ga je je park runnen.

Bij het runnen van jouw park word je beloond voor de investeringen die je in de voorgaande twee ronden in je park hebt gedaan. Zo krijg je bijvoorbeeld geld voor je etenskraampjes en levert een ingehuurde bewaker je extra beveiliging op.

Daarna geef je een rondleiding door je park en levert elk nieuw geplaatst gebouw op jouw route extra enthousiasme op. Dit enthousiasme heb je ook al verzameld met de dinosauriers in jouw park en is essentieel voor succes. Hoe meer enthousiasme je namelijk kunt genereren bij jouw bezoekers, hoe meer extra DNA, geld en beveiliging je dit oplevert om te investeren en jouw park veilig te houden.

Volledige veiligheid is echter moeilijk te bereiken, want je moet minstens evenveel beveiliging verzameld hebben als de dreiging in jouw park. Voor elke onbeantwoorde dreiging vindt er namelijk een sterfgeval en potentieel een kleine ramp plaats in jouw park.

Na drie volledige seizoenen krijg je punten voor de verschillende dino's in jouw park, de specialisten die je ingehuurd hebt, de speciale gebouwen die je gebouwd hebt, de uitgangen die je met je rondleidingen bereikt hebt, hoeveel enthousiasme je tijdens het spel vergaart hebt en voor ongebruikt DNA. Je verliest echter ook één punt voor elk sterfgeval dat in jouw park te betreuren was (of twee punten als je het wel heel bont gemaakt hebt). Het park van de speler met de meeste punten wordt vervolgens uitgeroepen tot het beste Dinopark. Heb je verloren? Niet getreurd, want je kunt dan eenvoudig drie nieuwe specialisten en speciale gebouwen kiezen om het nog een keer te proberen.